W okolicach Tikal znaleziono dziesiątki tysięcy nieznanych budowli Majów

5 lutego 2018, 12:07

W gwatemalskiej dżungli w okolicach Tikal, stolicy państwa Majów, odkryto dziesiątki tysięcy nieznanych dotychczas budowli. Tamtejsza populacja musiała liczyć miliony osób więcej, niż dotychczas sądzono.



Przechwytywanie aerodynamiczne - krótsza misja załogowa na Marsa i większe satelity naukowe?

27 kwietnia 2020, 09:38

Przechwytywanie aerodynamiczne (aerocapture) to wciąż opracowywana metoda umieszczania pojazdów na orbicie innych planet i księżyców. Technika ta pozwoliłaby umieszczać na orbitach znacznie większe ładunki niż obecnie. To zaś oznacza olbrzymie oszczędności, gdyż zamiast dwóch lub trzech misji naukowych badających np. Jowisza, można by zorganizować jedną.


Badacz ewolucji człowieka, Svante Pääbo, laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny

3 października 2022, 11:00

Tegoroczna Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny została przyznana Svante Pääbo za odkrycia dotyczące ludzkiej ewolucji oraz genomu wymarłych homininów. Pääbo jest szwedzkim genetykiem, specjalistą od genetyki ewolucyjnej i jednym z najwybitniejszych żyjących badaczy ewolucji człowieka. Zsekwencjonował DNA neandertalczyka, w 2010 roku ogłosił odkrycie nieznanego wcześniej gatunku człowieka, denisowianina.


Zaskakująca atmosfera Urana. W końcu poznaliśmy jej pionową strukturę

20 lutego 2026, 08:36

Górna warstwa atmosfery Urana należy do najsłabiej poznanych w Układzie Słonecznym. A jednocześnie ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia, jak gazowe olbrzymy oddziałują ze swoim otoczeniem. Teraz po raz pierwszy udało się stworzyć mapę jej pionowego przekroju, co pozwoliło na zobrazowanie, jak temperatura i zagęszczenie naładowanych cząstek zmienia się w jonosferze wraz z wysokością. Mapowanie wykonano za pomocą instrumentu NIRSpec na Teleskopie Webba, dzięki któremu naukowcy z Northumbria University, Boston University oraz University of Reading obserwowali gazowego olbrzyma przez niemal cały jego okres rotacji wokół własnej osi (doba na Uranie trwa około 17 godzin i 14 minut).


Naukowcy uzyskali elastyczną warstwę krzemu

2 sierpnia 2006, 15:31

Dzięki opracowanej właśnie metodzie uzyskiwania cienkiej warstwy krzemu możliwe będzie tworzenie zaawansowanych układów scalonych niemal na każdej powierzchni. Uczeni z University of Wisconsin udowodnili, że rozciągnięty krzem, stosowany od kilku lat przez Intela, może zostać wyprodukowany w tak cienkiej warstwie, iż staje się elastyczny.


Do twarzy im w... ultrafiolecie

7 maja 2008, 09:08

Badającym życie pająków naukowcom z chińskiego Uniwersytetu Hubei udało się udowodnić, że promieniowanie UVB może spełniać rolę sygnału świadczącego o atrakcyjności seksualnej. Odkrycie to jest pierwszą w historii obserwacją użycia fal o takiej częstotliwości jako nośnika informacji w świecie ożywionym.


Caenorhabditis elegans© Zeynep F. Altun, Editor of www.wormatlas.org

Długowieczne jak... komórki rozrodcze

9 czerwca 2009, 23:06

Geny odpowiedzialne za funkcjonowanie komórek rozrodczych mogą znacząco wydłużyć życie całego organizmu, o ile tylko zostaną aktywowane we wszystkich komórkach - udowadniają naukowcy z Massachusetts General Hospital.


Błona kontrolowana światłem

2 sierpnia 2010, 11:05

Badacze z Laboratorium Energetyki Laserowej Univeristy of Rochester opracowali błonę, która nie przepuszcza gazu, gdy na jej powierzchnię rzutowane jest światło ultrafioletowe, i uwalnia go, kiedy barwa, czyli długość fali, ulega zmianie (w tym przypadku na promieniowanie fioletowe).


Pierwszy molibdenitowy układ scalony

8 grudnia 2011, 11:40

Szwajcarscy uczeni z École Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL), którzy na początku bieżącego roku poinformowali o świetnych właściwościach molibdenitu, materiału mogącego stać się konkurencją dla krzemu i grafenu, właśnie zaprezentowali pierwszy układ scalony zbudowany z tego materiału.


Autonomiczny ślizgacz a la krokodyl śledzi jakość wód

26 maja 2014, 12:44

Autonomiczne ślizgacze przypominające krokodyle pozwoliły naukowcom z USA zbadać jakość wody w kenijskiej rzece Mara. Biolodzy zdecydowali się na ten podstęp, podejrzewając, że skoro rzeka jest toaletą dla ok. 4000 hipopotamów, może to mieć niekorzystny wpływ na żyjące w dalszym jej biegu ryby.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk